Untitled 2

هر چه به زمان کنکور کارشناسی ارشد نزدیک‌تر می‌شویم اضطراب و استرس داوطلبان کنکور بیشتر و بیشتر می‌شود. رشته مهندسی نفت هم به دلیل وضعیت ویژه‌ای که دارد (از جمله ظرفیت بسیار کم دانشگاه‌ها و ...) جزء استرس‌زاترین رشته‌ها در کنکور کارشناسی ارشد است.

در این وانفسا هر کسی توصیه‌ای برای مبارزه با استرس دارد... 
سعی کن به خودت مسلط باشی؛
به آینده امیدوار باش؛
خودت رو موفق تصور کن؛
از رقبا نترس؛
هر شب قبل از خواب توی ذهنت موفقیت خودت رو تجسم کن؛

و...

هر چند همه موارد فوق مؤثر هستند و به داوطلب کمک می‌کنند اما این توصیه‌ها صرفا یکسری تلقینات روانی هستند و اثر مقطعی دارند. 

اما امروز در نفت آکادمی قصد داریم روشی علمی، کاربردی و بسیار مؤثر به شما یاد بدهیم که در مواقعی که دلواپسی، استرس، دلشوره و اضطراب به سراغتان آمد قدرتمندانه به جنگ آن بروید و با ایجاد سدی نیرومند در برابر آن، ذهنی آرام و متمرکز داشته باشید. 

مقاله حاضر نه فقط برای کنکوری‌ها بلکه برای هر فردی که در شرایط فشار روحی و استرس شدید قرار دارد واقعا کارساز است.

زیاد شنیده‌اید و شنیده‌ایم که ورزش برای سلامتی خوب است و با انجام ورزش بدنی سالم و روحی بدون استرس خواهیم داشت و عقل سالم در بدن سالم است. این‌ها حرف‌های درستی هستند اما تکرار زیادشان به مرور از آنها کلیشه ساخته و چون معمولا کلیشه‌ها با بی‌اعتنایی روبرو می‌شوند، ورزش کردن هم معمولا آنطور که شایسته است به عنوان یک بخش ثابت در برنامه یک کنکوری مورد توجه قرار نمی‌گیرد.  

امروز قصد داریم با شواهد علمی نشان دهیم چرا ورزش کردن و به طور ویژه دویدن، استرسِ شما را نابود می‌کند و چرا یک کنکوری برای مدیریت روانی خود باید روزانه حداقل نیم‌ساعت بدود.

در سال ۲۰۱۳ در دانشگاه پرینستون امریکا تحقیقاتی انجام شد که ثابت کرد وقتی ورزش می‌کنیم و به طور ویژه به عمل دویدن می‌پردازیم، اتفاقاتی در مغز می‌افتد که به لحاظ روانی اضطراب و دلواپسی و استرس‌های شدید را مهار می‌کند. تمرکز محققان در این پژوهش بررسی بخش‌هایی از هیپوکامپ مغز بود که مستقیما کنترل اضطراب و استرس انسان را در دست دارند.

یافته‌های محققان در این تحقیق نشان داد وقتی پاهای خود را با شتاب حرکت می‌دهیم، هیپوکامپ مغز به گونه‌ای تحریک می‌شود که قوانین و مقررات کنترل اضطراب در مغز را تغییر می‌دهد.  

این پژوهش روی تعدادی موش آزمایشگاهی انجام شد. با نزدیک کردن موش‌های آزمایشگاهی به ظرف حاوی آب یخ به آنها استرس وارد می‌شد. تعدادی از موش‌ها را قبل از خیس شدن وارد چرخ دوار کردند بطوری که مجبور شوند روی آن بدوند و تعدادی موش‌ دیگر را قبل از انداختن به داخل ظرف آب در شرایط عادی قرار دادند که تحرک کمتری داشته باشند. از هر دو گروه موش‌ها سیگنال‌های عصبی خاصی دریافت شد.

آنچه مشاهد شد این بود که ژن مربوط به اضطراب در موش‌هایی که نمی‌دویدند بسیار بیشتر از موش‌های دونده تحریک شده بود و موش‌هایی که می‌دویدند سیگنال‌های عصبی حاکی از خونسردی قابل ملاحظه‌ای از خود نشان دادند.  

علت این اختلاف در واکنش آنها به انتقال‌دهنده‌های عصبی موسوم به GABA نسبت داده شد که به نوعی مهار کننده ارتباط بین نورون‌ها با همدیگر است. میزان ارتباط بین نورون‌ها در هیپوکامپ مغز میزان اضطراب را رقم می‌زند.

برای موش‌هایی که می‌دویدند، سطح GABA در هیپوکامپ مغزشان بالا می‌رفت و باعث می‌شد ارتباط نورون‌ها در این بخش کاهش یابد لذا منجر به کاهش اضطراب آنها می‌شد. برعکس به دلیل پایین بودن سطح GABA در مغز موش‌های کم تحرک، ارتباط بین نورون‌ها در هیپوکامپ مغز آنها به خوبی صورت می‌گرفت و لذا سطح استرس در آنها بیشتر بود.

این پژوهش به روشنی نشان می‌دهد اثر دویدن بر کنترل و مهار استرس تا چه اندازه چشمگیر است.

علاوه بر این، مدت‌هاست که می‌دانیم با تحرک و دویدن در بدن هورمونی به نام اندروفین آزاد می‌شود که مورفین طبیعی ساخت بدن است که هیچ عوارضی هم ندارد. در واقع تنها ماده مخدر و آرام‌بخشی که می‌توانیم با خیال راحت هر چقدر خواستیم از آن استفاده کنیم فقط با دویدن و ورزش به دست می‌آید! علت اینکه هنگام ورزش و دویدن ناخودآگاه خنده‌مان می‌گیرد همین اندروفین است.

گذشته از بحث کنترل استرس که از مزایای بسیار مهم دویدن است، ارتقای عملکرد و بهبود کارایی مغز هم از دیگر دستاوردهای دویدن است.

هر چه سن بالاتر می‌رود رگ‌های خونی مغز و سلول‌های عصبی دچار انقباض می‌شوند و به همین دلیل در سنین پیری اکثر افراد دچار آلزایمر می‌شوند. تحقیقات اخیر اما نشان داده است که دویدن موجب تحریک مغز برای ساخت سلول‌های عصبی و مویرگ‌های جدید در مغز می‌شود. این فوق‌العاده است.

پژوهش‌های جدید هم نشان داده که دویدن موجب افزایش حجم میان‌مغز (midbrain) می‌شود. میان‌مغز نقش مهمی در قدرت بینایی و شنیداری دارد. همچنین ثابت‌ شده است که افرادی که در دویدن استمرار دارند به مرور سایز هیپوکامپ در مغزشان که نقش کلیدی در حافظه بلندمدت و یادگیری دارد افزایش می‌یابد.

مغز ما یک سن شناسنامه‌ای دارد و یک سن واقعی. معمولا با تغذیه‌های بدی که ما داریم با دست خودمان مغزمان را پیر کرده‌ایم. آلودگی هوا هم از دیگر معضلاتی‌ست که مغزمان را فرسوده می‌کند. دانشمندان اخیرا دریافته‌اند با ورزش و به ویژه دویدن، فعل و انفعلات شیمیایی مفیدی در مغز انجام می‌شود و مغز را جوان می‌کند.

تحقیقاتی در سال ۲۰۱۲ انجام شد که نشان داد افرادی که به دویدن مرتب می‌پردازند توانایی بیشتری در یادگیری و به خاطر آوردن اطلاعات پیدا می‌کنند. این پژوهش نشان داد قدرت حل مسئله، توانایی انجام چندین کار در آن واحد و قدرت تصمیم‌گیری سریع در افرادی که به دویدن روزانه می‌پردازند با اختلاف معنا‌داری از افرادی که عادت به دویدن ندارند بیشتر است.

این‌ها همه یعنی مزیت رقابتی در کنکور. هر داوطلب کنکور باید روزانه حداقل نیم‌ساعت بدود تا علاوه بر اینکه بر استرس‌ها غلبه کند، بتواند کارایی مغز خود را بالا ببرد.

حتما ساعتی را در روز به ورزش تخصیص دهید.از این طریق انگیزه و انرژی جسمی و روحی تازه در خودتان ایجاد کنید. مهم نیست صبح می‌دوید یا عصر یا شب. مهم این است طوری بدوید که قلبتان خوب به تپش بیفتد و ضرباهنگ دم و بازدمتان سریع شود.